"Il-Habbar ta’ Sant’Antnin"
Rivista mahruga mill-Frangiskani Konventwali

(1911-1968; 2000-)

 

F’Malta u Ghawdex minn dejjem kien hawn devozzjoni qawwija lejn Sant’Antnin ta’ Padova. Biex din id-devozzjoni tkompli dejjem tikber, f’Jannar 1911, il-Frangiskani Konventwali kienu hargu l-ewwel numru tar-rivista bil-Malti, Il-Habbar ta’ Sant’Antnin. Il-fundatur kien Patri Wig Tonna Barthet OFMConv., Ministru Provincjal (1908-1917). Hu kien ukoll l-ewwel direttur tar-rivista. Din mill-ewwel saret popolari fost il-Maltin u l-Ghawdxin. Hafna kienu l-abbonati, tant li l-ewwel numri tar-rivista nhatfu wara ftit. Fil-bidu tieghu Il-Habbar ta’ Sant’Antnin qala’ l-barka ta’ l-Isqof ta’ Malta Mons. Pietru Pace u dik ta’ Mons. Gorg Caruana, Isqof Malti fi Puerto Rico, li kien abbonat fir-rivista.

Ghall-ewwel Il-Habbar kienu jistampawh fl-istamperija tad-Dar ta’ San Guzepp, il-Hamrun. Fis-snin 20 ix-xoghol beda jsir fit-tipografija ta’ Chrétien, fi Triq l-Ifran, il-Belt. Wara t-tieni gwerra dinjija (1939-45), ir-rivista regghet ittiehdet ghall-istampar fid-Dar ta’ San Guzepp. Fil-bidu tas-snin hamsin marret fil-Lux Press tal-Hamrun, imbaghad ghal ftit xhur fl-Orphans’ Press ta’ l-Istitut ta’ San Guzepp f’Ghajnsielem.

Minn Jannar ta’ l-1957 Il-Habbar ittiehed ghand id-ditta Giov. Muscat ta’ Triq il-Merkanti l-Belt. Imbaghad fl-1962, il-patrijiet xtraw stamperija u bdew jistampaw ir-rivista huma stess fil-kunvent ta’ San Frangisk il-Belt. Aktar tard il-magni tas-St. Francis Press ittiehdu fil-kunvent il-gdid ta’ Birkirkara, fi Triq l-Imsida. L-ahhar faxxikli tar-rivista hargu minn hemm.

Fis-snin sittin saru hafna sagrificcji biex ir-rivista tibqa’ tohrog. Din, ghalkemm kienet tinbiegh bi ftit flus, kienet saret piz tqil biex tigi ppubblikata. Dik il-habta kien hawn hafna rivisti religjuzi ta’ l-istess xehta ta’ Il-Habbar. L-interess naqas u r-rivista kienet isserrah fuq l-ghajnuna finanzjarja li kienu jaghtu s-superjuri u l-benefatturi.

Kien ghadu kif spicca l-Koncilju Vatikan II li ta hafna importanza lill-mezzi ta’ komunikazzjoni. Fl-1967 grupp ta’ erba’ patrijiet Frangiskani Konventwali waqqfu board editorjali. P. Alessandu Bonnici sar l-ewwel editur u flimkien ma’ P. Alfred Calleja, P. Ruggier Camilleri u P. Elija Vella xtaqu jaghtu xejra gdida lill-Habbar ta’ Sant’Antnin. Ghalkemm kien deciz li Il-Habbar jibqa’ johrog, huma xtaqu jhejju pubblikazzjonijiet ta’ xehta u ghamla gdida fil-qasam tal-letteratura religjuza. Dan wassal ghat-twaqqif tad-Dar Editrici "Religjon u Hajja" li sas-sena 2000 ippubblikat iktar minn 150 ktieb. Ghalhekk il-bord editorjali beda jippubbilka kitbiet fuq argument wiehed biss ghal kull numru li kien jigi stampat b’zewg qoxriet differenti: wahda bl-isem Religjon u Hajja u l-ohra bl-isem Il-Habbar ta’ Sant’Antnin.

Il-Habbar dam johrog ghal sentejn ohra (1966-68) b’din il-libsa l-gdida, imma ftit wara kellu jieqaf minhabba problemi finanzjari. L-ahhar darba li deher kien f’Dicembru 1968.

Wara kwazi 32 sena, fis-sena 2000 Il-Habbar ta’ Sant’Antnin rega’ beda johrog b’libsa moderna, li tixraq liz-zminijiet li qeghdin fihom u b’artikli li jinteressaw lil kulhadd. Qed johrog ukoll bil-ghajnuna u l-kollaborazzjoni tal-Grafiche Messaggero ta’ Padova, id-dar editrici li tippubblika "Il Messaggero di Sant’Antonio" b’diversi lingwi ghall-popolazzjonijiet tad-dinja. Ahna, permezz tar-rivista taghna, nixtiequ nissiehbu mad-devoti ta’ Sant’Antnin madwar id-dinja biex permezz ta’ qari siewi nitghallmu, nikbru u niddevertu.

* * * * * * *

Id-Diretturi tar-Rivista
"Il-Habbar ta’ Sant’Antnin"
mill-bidu sa zmienna


1911-1917 - P. Wig Tonna Barthet
1917-1925 - P. Anton Buhagiar
1926-1929 - P. Pawl Bezzina
1929-1932 - P. Gorg Grima
1932-1934 - P. Bernardin Attard
1935 - Grupp ta’ patrijiet.
1936-1940 - P. Bonaventura Fiorini
1940-1946 -
ma harigx minhabba l-gwerra
1946-1947 - P. Bonaventura Fiorini
1947-1948 - P. Ilarju Dimech
1948-1950 - P. Tarcisju Chetcuti
1950-1960 - P. Bonaventura Fiorini
1960 (Jannar-April)
- P. Alfons Sammut
1960-1962 - P. Frangisk Muscat
1962-1964 - P. Mikiel Bezzina
1964-1966 - P. Dumink Bonello

Edizzjoni Religjon u Hajja

1967 (Jannar-Novembru) - P. Alessandru Bonnici
1967-1968 - P. Elija Vella

 Edizzjoni Gdida

2000-2001 - Manwel D Schembri
2001-illum - P. Edmund Teuma

 

 
 
© 2016 Il-Ħabbar ta' Sant'Antnin
ĊAK Triq S.Sommier Birkirkara, BKR461
. Tel: 21498343 - Fax: 21443458